İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı
İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi Genel Cerrahi Anabilim Dalı
Mide kanserinde tedavi; cerrahi, tıbbi onkoloji ve radyasyon onkolojisini içeren multidisipliner bir yaklaşımla planlanır. Cerrahi seçenekler laparoskopik ve robotik gastrektomiyi kapsar; tedavi kararı her hasta için ayrı verilir.
Mide kanseri (gastrik kanser), midenin iç yüzeyini döşeyen hücrelerin kontrolsüz çoğalmasıyla ortaya çıkan malign bir tümördür. Dünyada en sık görülen kanserler arasında yer alır. Olguların büyük çoğunluğunu adenokarsinom oluşturur.
Helicobacter pylori enfeksiyonu, tuzlu ve tütsülenmiş gıda tüketimi, sigara ve genetik yatkınlık önemli risk faktörleri arasındadır. Tanı anında sıklıkla ileri evrede saptanabilmesi, erken tanının önemini ortaya koyar.
📌 Önemli: H. pylori eradikasyonunun mide kanseri riskini azalttığı bildirilmektedir. Dispepsi şikayetlerinde gastroskopi değerlendirmesini ertelemeyin.
İstemsiz kilo kaybı, yutma güçlüğü, sürekli kusma, dışkıda kara renk veya kanlı kusma (hematemez) durumunda gastroskopi değerlendirmesini ertelemeyin.
Mide kanseri erken evrede sıklıkla sessiz seyreder ya da nonspesifik şikayetlerle kendini gösterir:
Gastroskopi ve biyopsi tanı için altın standarttır. Evreleme BT, PET-BT ve EUS ile tamamlanır. Periton yayılımı şüphesinde tanısal laparoskopi yapılır. HER2, MSI/MMR ve PD-L1 durumu tedavi seçimini etkiler.
Evreleme, tedavi planını ve prognozu belirleyen temel faktördür. Sağkalım oranları evreye, tümör biyolojisine ve hastaya göre belirgin biçimde değişir; kişiye özel bilgi için hekim değerlendirmesi gereklidir.
Mide kanseri tedavisi multidisipliner onkoloji kurulu kararıyla belirlenir ve her hasta için bireysel olarak planlanır. Cerrahi küratif tedavinin temelini oluşturur; perioperatif kemoterapi ve hedefli tedavilerle kombine edilebilir. Aşağıdaki bilgiler genel tıbbi bilgilendirme amaçlıdır.
Tümörün konumuna göre kısmi (distal) gastrektomi veya total gastrektomi uygulanabilir. Laparoskopik yöntemde küçük kesilerle bağırsak bütünlüğü yeniden sağlanır (anastomoz). D2 lenf bezi diseksiyonu, uluslararası kılavuzların önerdiği standart yaklaşımdır ve yeterli evreleme için uygulanır.
Açık cerrahiye kıyasla postoperatif ağrı genellikle daha azdır; bağırsak fonksiyonları daha erken düzelebilir. Onkolojik sonuçların açık cerrahiyle karşılaştırılabilir olduğu bildirilmektedir. Uygulanacak yöntem hastanın durumuna göre belirlenir.
Özofagogastrik bileşke ve üst karın cerrahisinde 3D HD görüntü ve geniş eklem hareketi sayesinde dar alanlarda manevra kolaylığı sağlayabilir. Total gastrektomide intrakorporeal anastomoz robotik yöntemle gerçekleştirilebilir. Yöntem seçimi hastaya ve tümör özelliklerine göre belirlenir.
→ Laparoskopik & Robotik Cerrahi hakkında detaylı bilgiMide kanserinin periton zarına yayıldığı seçilmiş vakalarda sitoredüktif cerrahi ile eş zamanlı uygulanan ısıtılmış kemoterapi yöntemidir. Uygunluk; PCI skoru, hasta performansı ve multidisipliner kurul kararına göre belirlenir.
→ HIPEC hakkında detaylı bilgiFLOT protokolü (dosetaksel, oksaliplatin, 5-FU, lökovorin) cerrahi öncesi ve sonrasında uygulanabilir; tümörü küçüklterek R0 (sınır temiz) rezeksiyon olasılığını artırmayı ve mikrometastazları hedeflemeyi amaçlar. Evre II–III mide kanserinde perioperatif kemoterapi güncel uluslararası kılavuzlarda önerilmektedir.
HER2 pozitif metastatik olgularda trastuzumab; PD-L1 yüksek olgularda immünoterapi sistemik tedaviye eklenebilir. Tedavi kararı biyobelirteç sonuçlarına ve hasta durumuna göre verilir.
Gastrektomi sonrası beslenme adaptasyonu önemlidir. İlk günler sıvı diyetle başlanır; kademeli olarak yumuşak ve katı gıdaya geçilir. Dumping sendromunu önlemek için az ve sık öğün, yemek sırasında az sıvı tüketimi ve rafine şekerden kaçınma önerilir.
Total gastrektomi sonrası B12 vitamini yaşam boyu takviye edilmelidir. Demir ve kalsiyum desteği de çoğu hastada gerekebilir. Diyetisyen ile düzenli takip önerilir.
Prof. Dr. Hakan Yanar, İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi ve Liv Hospital Ulus'ta görev yapan bir Genel Cerrahi Uzmanı'dır. Mide kanseri yönetimi multidisipliner onkoloji kurulu ile koordineli yürütülür ve tedavi planı her hasta için bireysel olarak belirlenir. Hasta görüşmeleri Türkçe ve İngilizce yapılmakta; diğer diller için hastane bünyesinde tercüman desteği sağlanmaktadır.
Prof. Dr. Hakan Yanar ile değerlendirme için iletişime geçebilirsiniz.
